Het VIK is live: 24/7 een actueel risicobeeld

De Veiligheidsregio’s Haaglanden en Hollands Midden hebben gevierd dat het gezamenlijke Veiligheidsinformatieknooppunt (VIK) in gebruik is genomen. Dit is een digitale omgeving waar informatiestromen samenkomen over (aankomende) crises, zodat het mogelijk is meer aan de voorkant (koude en lauwe fase) van een crisis te komen en beter en sneller in te schatten of risico’s gevolgen hebben voor de crisisorganisatie.

Op 31 maart (Haaglanden) en 7 april (Hollands Midden) werden betrokkenen – met name crisisfunctionarissen uit beide regio’s – tijdens een lunchbijeenkomst bijgepraat over de vorderingen van het project. De boodschap: er is inmiddels een stevige basis gelegd. Er is een dashboard ontwikkeld met acht landelijk bepaalde hoofdthema’s en diverse (regionale) subthema’s. Dit dashboard wordt gevuld met data vanuit verschillende interne en externe bronnen. Hierdoor ontstaat 24/7 een actueel beeld van de risicosituaties in beide veiligheidsregio’s. Crisisfunctionarissen kunnen daardoor eerder in positie worden gebracht bij dreigende incidenten en crises. Van alarmering naar alertering.

Duiden en delen

De bijeengebrachte informatie wordt gemonitord door de medewerkers VIK (vijf uit Hollands Midden en zes uit Haaglanden) en, buiten kantooruren, door de dienstdoende calamiteitencoördinator in de Gemeenschappelijke Meldkamer. Zij duiden de informatie en classificeren deze met oplopende kleurcodes: groen, geel, oranje, rood. Crisisfunctionarissen kunnen het VIK raadplegen via het LCMS (Landelijk Crisis Management Systeem), waar zij nu ook al gebruik van maken tijdens hun piketdiensten. De kracht van het VIK schuilt in de stapeling van diverse risico’s. Bijvoorbeeld: een verhoogd risico op duinbranden in combinatie met een groot evenement en diverse wegwerkzaamheden. Al deze risico’s tegelijk kunnen aanleiding zijn om voorbereidingen te treffen voor een mogelijke crisissituatie.

Alle veiligheidsregio’s in Nederland hebben van het Rijk opdracht gekregen om een VIK in te richten. Overal in het land zijn hiervoor samenwerkingen opgestart. Haaglanden en Hollands Midden trekken samen op vanwege de gezamenlijke meldkamer en omdat zij als buurregio’s nauw met elkaar in contact staan. Vanuit ieder VIK wordt informatie gedeeld met het Knooppunt Coördinatie Rijk-Regio’s (KCR2). Zo ontstaat op landelijk niveau een gezamenlijk veiligheidsbeeld.

Meerwaarde

De projectleiders Cindy van Kerkhof en Rogier van Voorden benadrukken dat het VIK een extra voorziening is in dienst van de crisisorganisatie. Cindy: “Er zijn al veel informatiebronnen beschikbaar. De kwestie is vooral: hóé verzamelen we die. Waar informatie nu nog weleens rondgaat met een mailtje of een telefoontje, brengen we het nu op een datagestuurde manier samen in het VIK.”

Rogier: “Naast data-geïnformeerd werken en het samenbrengen van data van partners, doen we dit om de stapeling van risico’s inzichtelijk te maken en eerder focus te krijgen op risico’s en dreigingen. Als zich een spannende situatie aandient, willen we de relevante informatie vroegtijdig beschikbaar hebben. Daarmee kunnen we ons eerder en beter voorbereiden op een dreigende crisis. Het VIK moet echt een meerwaarde zijn. Dat een crisisfunctionaris na een crisissituatie denkt: Ik ben echt blij dat ik deze informatie had.”

Profiteren

Om het VIK verder te verfijnen is input nodig van de crisisfunctionarissen uit beide regio’s. Lilian Weber, Directeur Risico-en Crisisbeheersing in Hollands Midden, roept hen op om mee te denken over de verdere inrichting van de digitale omgeving. “Het eerste deel van het project is afgerond. Ik ben blij met wat we nu hebben en waar we staan. De vraag is: werkt dit? En wat werkt niet? De input en feedback van crisisfunctionarissen is zeer welkom, want uiteindelijk zijn zij degenen die van het VIK moeten profiteren.” Het projectteam VIK verzoekt crisisfunctionarissen om actief casussen aan te dragen waarin zij mogelijk een toekomstige rol zien weggelegd voor het VIK. Het uitwisselen van ervaringen helpt bij de doorontwikkeling van de voorziening.

Heb je vragen over het VIK of wil je meedenken? Neem contact op via vik@vrh2m.nl. VRH²M staat voor de samenwerking tussen Haaglanden en Hollands Midden.